વિદેશથી આવેલા કરોડપતિ દીકરાએ પ્લેટફોર્મ પર બેઠેલા પિતા પર ગુસ્સો કર્યો, જૂનું ટિફિન ખુલતાં જ દીકરો રડી પડ્યો અને...

શનિવારની બળબળતી બપોરે મિલને પોતાની મોંઘી બ્રાન્ડેડ ટ્રોલી બેગ રસ્તા પર ઢસડતાં જૂની શાંત શેરીમાં પ્રવેશ કર્યો.

પાંચ વર્ષ પહેલાં અમેરિકા ગયેલો મિલન આજે કોઈને પણ જણાવ્યા વિના અચાનક વતન પાછો ફર્યો હતો.

મિલને એરપોર્ટ પરથી સીધી ટેક્સી કરી હતી અને તેના મગજમાં પોતાની સફળતાનો ભારે નશો સવાર હતો.

તેના હાથમાં નવી રોલેક્સ ઘડિયાળ ચમકી રહી હતી અને તે વિચારતો હતો કે આજે પિતાને શહેરની સૌથી મોંઘી ફાઈવ-સ્ટાર હોટલમાં લઈ જઈને જમાડીશ.

તેને ખાતરી હતી કે પિતા પોતાના ઓરડામાં ટીવી જોતા બેઠા હશે અને દીકરાને અચાનક જોતાં જ હરખાઈ જશે.

તેના ચહેરા પર વિદેશની ચમક અને મોંઘા ગોગલ્સ હતા, પણ ઘરના જૂના લાકડાના બારણે પહોંચતાં જ તેની આંખો પહોળી થઈ ગઈ.

પૈતૃક મકાનના મુખ્ય દરવાજા પર મોટો પિત્તળનો કાટ લાગેલો તાળો લટકતો હતો.

બરાબર તે જ સમયે સામે રહેતા પાડોશી કિરીટભાઈ હાથમાં છાપું લઈને બહાર આવ્યા.

'અરે મિલન! તું અચાનક આવી ગયો?' કિરીટભાઈએ આશ્ચર્યથી પૂછ્યું.

'તારા પિતા મનસુખભાઈ તો દર મહિનાની પહેલી તારીખે બરાબર બપોરે બે વાગ્યે જૂના રેલવે સ્ટેશન જવા નીકળી જાય છે, આજે પણ ત્યાં જ ગયા છે.'

'કિરીટકાકા, એ ત્યાં જઈને શું કરે છે? કોઈ સગાં-વહાલાં આવે છે?' મિલને અકળાઈને પૂછ્યું.

'ના ભાઈ, કોઈ સગું નથી આવતું. એ બસ એકલા બેસી રહે છે અને ટ્રેનો સામે જોયા કરે છે,' પાડોશીએ નિસાસો નાખતાં કહ્યું.

'તું દર મહિને પૈસા મોકલે છે પણ એમાંથી એમણે પોતાના માટે એક નવી ચંપલ પણ નથી ખરીદી, બધું તારા નામે બેંકમાં જમા કરાવે છે.'

મિલનની ભ્રમરો ખેંચાઈ ગઈ અને તેના મનમાં તીવ્ર આશ્ચર્ય સાથે અણગમો જાગી ઊઠ્યો.

તેના સડસઠ વર્ષના પિતા મનસુખભાઈને ગોઠણનો જૂનો દુખાવો હતો અને તેઓ ભાગ્યે જ ઘરની બહાર નીકળતા હતા.

મિલન દર મહિને વિદેશથી પચાસ હજાર રૂપિયા પિતાના ખાતામાં મોકલતો હતો અને બે-ત્રણ મહિને માંડ બે મિનિટ ફોન પર વાત કરતો હતો.

તો પછી આટલી કાળઝાળ ગરમીમાં પિતા રેલવે સ્ટેશને કોને મળવા ગયા હશે?

મિલને તરત જ રિક્ષા પકડી અને શહેરના છેવાડે આવેલા જૂના, ધૂળિયા રેલવે સ્ટેશન તરફ રવાના થયો.

પ્લેટફોર્મ નંબર બે પર ગંદકી, માખીઓ અને પેસેન્જરોની ધમાલ વચ્ચે એક ખૂણામાં સિમેન્ટના તૂટેલા બાંકડા પર એક વૃદ્ધ માણસ એકલો બેઠો હતો.

તેણે જૂનો ઘસાઈ ગયેલો ખાદીનો કુરતો પહેર્યો હતો અને હાથમાં પિત્તળનો જૂનો ટિફિન બોક્સ પકડેલો હતો.

મિલને નજીક જઈને જોયું તો તેના પિતા મનસુખભાઈ ધ્રૂજતા હાથે ચશ્મા સરખા કરીને સામેથી આવતી દરેક ટ્રેન તરફ મીટ માંડીને જોઈ રહ્યા હતા.

મિલનનો પિત્તો એક જ ક્ષણમાં સાતમા આસમાને પહોંચી ગયો.

'પપ્પા! તમે આ શું પાગલપન કરી રહ્યા છો?' મિલને પ્લેટફોર્મ પર પોતાની ટ્રોલી બેગ પછાડીને ઊંચા અવાજે પૂછ્યું.

'હું અમેરિકાથી તમને મળવા આવ્યો અને તમે અહીં ભિખારીની જેમ પ્લેટફોર્મના બાંકડા પર બેઠા છો?'

'હું તમને દર મહિને આટલા બધા પૈસા મોકલું છું, છતાં તમે આ ગંદકીમાં બેસીને મારી આબરૂના ધજાગરા કેમ ઉડાવો છો?'

'તમને કોઈ શરમ જેવું છે કે નહીં? લોકો જોશે તો શું કહેશે કે આટલો મોટો એન્જિનિયર દીકરો બાપને રઝળતો મૂકી ગયો છે!'

મનસુખભાઈ પોતાના દીકરાનો અવાજ સાંભળીને સફાળા બેઠા થઈ ગયા અને તેમની આંખોમાં અવિશ્વાસ ભરાઈ ગયો.

તેમણે ગભરાઈને પોતાના હાથમાં રહેલો ટિફિન બોક્સ અને કાપડની થેલી પાછળ છુપાવવા પ્રયત્ન કર્યો.

'મિલન... મારો દીકરો મિલન!' પિતાના હોઠ ધ્રૂજવા લાગ્યા અને આંખોમાંથી આંસુ છલકાઈ આવ્યા.

'ના બેટા, હું તો બસ અમસ્તો જ... હવા ખાવા આવ્યો હતો...' પિતાએ નીચી નજર કરીને વાત છુપાવવા કોશિશ કરી.

પરંતુ મિલનનો ક્રોધ શાંત ન થયો, તેણે પિતાના હાથમાંથી પેલી કાપડની જૂની થેલી જોરથી આંચકી લીધી.

થેલીમાંથી પ્લાસ્ટિકના પાઉચમાં સાચવેલી સાઠ જેટલી જૂની પ્લેટફોર્મ ટિકિટોનો મોટો થોથો નીચે જમીન પર વેરવિખેર થઈ ગયો.

સાથે જ પિત્તળના ટિફિન બોક્સનું ઢાંકણું ખુલતાં અંદરથી તાજા વણેલા મેથીના થેપલાં, સુખડી અને ગરમ આદુવાળી ચાની થર્મોસ લાદી પર ગબડી પડ્યાં.

બરાબર તે જ સમયે પ્લેટફોર્મ પર ચાની કીટલી લઈને ફરતો એક વૃદ્ધ ચાવાળો મગન ત્યાં દોડતો આવ્યો.

'અરે મિલન બાબુ! તમે આવી ગયા? આખરે ભગવાન તમારી આ ઓસરી સુધી પહોંચી ગયા!' મગન ચાવાળો ગળગળા અવાજે બોલ્યો.

'તમે તમારા બાપુજી પર ગુસ્સો ન કરો ભાઈ, તમને ખબર નથી કે આ દેવ જેવા માણસે તમારા માટે શું કર્યું છે!'

મિલને અકળાઈને પૂછ્યું, 'તું કોણ છે અને આ બધી ટિકિટો અહીં કેમ ભેગી કરી છે?'

મગને હાથ જોડીને સત્ય કહેવાનું શરૂ કર્યું અને તેના એક એક શબ્દ સાથે મિલનના પગ નીચેથી જમીન સરકી ગઈ.

પાંચ વર્ષ પહેલાં જ્યારે મિલન પહેલી વાર વિદેશ જઈ રહ્યો હતો, ત્યારે તે આ જ પ્લેટફોર્મ નંબર બે પરથી મુંબઈની ટ્રેનમાં બેઠો હતો.

ટ્રેન ઊપડતી વખતે મિલને બારીમાંથી હાથ હલાવીને કેઝ્યુઅલ અવાજે કહ્યું હતું: 'પપ્પા, ચિંતા ન કરતા, હું દર મહિને તમને અચાનક સરપ્રાઈઝ આપવા આવી પહોંચીશ!'

મિલન તો વિદેશ પહોંચીને પોતાની ડોલરની કમાણી, ક્લબો અને દોડધામભરી જિંદગીમાં એ શબ્દો સાવ ભૂલી ગયો હતો.

પરંતુ આ ભોળા અને પ્રેમાળ પિતાએ પોતાના દીકરાના એ કેઝ્યુઅલ શબ્દોને ભગવાનના વચનની જેમ પોતાના હૃદયમાં કોતરી રાખ્યા હતા!

મનસુખભાઈ જાણતા હતા કે તેમનો દીકરો બહુ મોટો માણસ બની ગયો છે અને ખૂબ વ્યસ્ત રહે છે.

તેઓ દીકરાને ફોન કરીને કોઈ બોજ આપવા કે શરમમાં મૂકવા માંગતા નહોતા.

પણ પિતાનું કાળજું દીકરાના મુખડાનું એક દર્શન કરવા માટે એટલું તલપાપડ થતું હતું કે દર મહિનાની પહેલી તારીખે તેઓ સવારે ચાર વાગ્યે ઊઠી જતા હતા.

મનસુખભાઈ પોતાના ધ્રૂજતા હાથે મિલનના ભાવતા ગરમ મેથીના થેપલાં બનાવતા, થર્મોસમાં મસાલા ચા ભરતા અને બપોરે બે વાગ્યે પ્લેટફોર્મ નંબર બે પર આવીને બેસી જતા.

તેઓ વિચારતા કે કદાચ મારો દીકરો અચાનક કોઈ ટ્રેનમાંથી ભૂખ્યો-તરસ્યો ઊતરે, તો એના બાપ પાસે એના મનપસંદ ગરમ થેપલાં તૈયાર હોવાં જોઈએ!

બપોરે બે વાગ્યાથી સાંજે સાત વાગ્યા સુધી આવતી દરેક ટ્રેનના દરવાજે તેઓ આતુર નજરે જોતા રહેતા.

છેલ્લા પાંચ વર્ષમાં, એટલે કે પૂરા સાઠ મહિના સુધી, કાળઝાળ ઉનાળો હોય, ધોધમાર ચોમાસું હોય કે હાડ થીજવતી શિયાળાની રાત હોય, એક પણ મહિનો ચૂક્યા વિના આ વૃદ્ધ પિતા આ જ બાંકડા પર આવીને બેસતા હતા!

'ગયા વર્ષે ચોમાસામાં જ્યારે આખા પાટા પર પાણી ભરાઈ ગયા હતા અને ટ્રેનો ચાર-ચાર કલાક મોડી હતી, ત્યારે પણ આ ડોસા અહીંથી હલ્યા નહોતા.' મગને આંસુ લૂછતાં કહ્યું.

'એમણે પોતાના પ્લાસ્ટિકના રેઈનકોટમાં આ ટિફિન સંતાડી રાખ્યું હતું જેથી અંદરના થેપલાં પલળી ન જાય.'

'મેં ઘણી વાર કહ્યું કે મનસુખકાકા ઘરે જતા રહો, આજે કોઈ નહીં આવે, પણ એમણે હસીને કહ્યું કે મારો દીકરો આવે અને ભૂખ્યો રહે તો મારાથી કેમ સહન થાય?'

જ્યારે ટ્રેન જતી રહેતી અને મિલન ન આવતો, ત્યારે તેઓ આંસુ લૂછીને ઘરે પાછા ફરતા અને ભગવાનને પ્રાર્થના કરતા કે મારો દીકરો જ્યાં રહે ત્યાં સુખી રહે!

મગન ચાવાળાના આ શબ્દો સાંભળતાં જ મિલનના હાથમાંથી થેલી છૂટી ગઈ અને તેના મગજમાં મોટો ભૂકંપ આવી ગયો.

તેણે જમીન પર પડેલી પેલી સાઠ પ્લેટફોર્મ ટિકિટો સામે જોયું, જેમાં તેના પિતાની પાંચ વર્ષની અવિરત તપસ્યા, પ્રેમ અને અશ્રુ છુપાયેલા હતા.

તેણે પોતાના મોંઘા સુટ્સ, ક્રેડિટ કાર્ડ્સ અને અમેરિકન ડોલર તરફ જોયું, જે આ પિતાના પવિત્ર સ્નેહ સામે સાવ ધૂળ સમાન લાગતા હતા.

તેના કાનમાં પોતાના એ અહંકારી શબ્દો ગૂંજવા લાગ્યા: 'તમે ભિખારી જેવા છો... મારી આબરૂ ધૂળમાં મેળવી... શરમ નથી આવતી...'

મિલનનું હૃદય પશ્ચાત્તાપની ભીષણ આગમાં બળીને ખાખ થઈ ગયું.

તે ધ્રૂસકે ને ધ્રૂસકે રડતાં પ્લેટફોર્મની ધૂળભરી લાદી પર પોતાના બંને ઘૂંટણિયે બેસી પડ્યો.

તેણે મનસુખભાઈના બંને પગ પકડી લીધા અને પોતાનું માથું પિતાના જૂના ચંપલ પર મૂકીને પોક મૂકીને રડવા લાગ્યો.

'પપ્પા... મને માફ કરી દો! હું કેટલો મોટો રાક્ષસ અને અંધ દીકરો નીકળ્યો!' મિલનની ચીસ આખા પ્લેટફોર્મ પર ગૂંજી ઊઠી.

'મેં તમને વિદેશથી કાગળના ટુકડા જેવા રૂપિયા ફેંક્યા, પણ ક્યારેય મારો પ્રેમ કે સમય ન આપ્યો!'

'તમે મારા માટે સાઠ મહિના સુધી આ ઠંડી-ગરમીમાં તરસતા રહ્યા અને મેં તમને કડવા વેણ કહ્યા!'

'હું તમારી ધૂળ બનવા પણ લાયક નથી પપ્પા!'

મનસુખભાઈએ તરત જ નીચે બેસીને દીકરાને બંને હાથે ઊભો કર્યો અને પોતાની છાતી સરસો ચાંપી લીધો.

પિતાની આંખોમાંથી પણ વાત્સલ્ય અને સ્નેહની અવિરત અશ્રુધારા વહી નીકળી.

'ના મારા વહાલા મિલન, તું રડ નહીં બેટા. એક બાપ પોતાના સંતાનથી ક્યારેય નારાજ ન થાય,' પિતાએ દીકરાના આંસુ લૂછતાં ગળગળા અવાજે કહ્યું.

'તું પાંચ વર્ષે પણ હેમખેમ મારી સામે ઊભો છે, એ જ મારી આ સાઠ મહિનાની તપસ્યાનું સૌથી મોટું ફળ છે.'

પિતાએ ધ્રૂજતા હાથે પેલો ટિફિન બોક્સ ખોલ્યો અને મિલનના મોંમાં પોતાના હાથે ગરમ થેપલું મૂક્યું.

થેપલાનો પહેલો કોળિયો મોંમાં મૂકતાં જ મિલનને પોતાના બાળપણની એ તમામ મીઠી સ્મૃતિઓ યાદ આવી ગઈ.

અમેરિકાની ફાઈવ-સ્ટાર હોટલો અને મોંઘા રેસ્ટોરન્ટ્સમાં પણ જે સ્વાદ ક્યારેય નહોતો મળ્યો, એ અમૃત જેવો સ્વાદ પિતાના પ્રેમના આ કોળિયામાં હતો.

મિલનની આંખોમાંથી આંસુ ટપકીને પેલા થેપલા પર પડ્યા અને તેણે પિતાના ગળામાં બંને હાથ નાખી દીધા.

મિલને થેપલાનો કોળિયો ખાતાં ખાતાં પિતાના ગળે વળગીને એક મોટો સંકલ્પ કર્યો.

'પપ્પા, હવે હું તમને છોડીને ક્યારેય વિદેશ પાછો નહીં જાઉં.' મિલને દ્રઢતાથી કહ્યું.

'હું અહીં જ રહીને મારી કંપનીનું કામ સંભાળીશ અને મારી આખી જિંદગી તમારી સેવા કરવામાં વિતાવીશ.'

મિલને જમીન પર પડેલી પેલી સાઠ પ્લેટફોર્મ ટિકિટોમાંથી એક ટિકિટ બહુ કાળજીપૂર્વક ઉપાડી.

તેણે પોતાના મોંઘા લેધર વોલેટમાંથી અમેરિકન ડોલર અને ક્રેડિટ કાર્ડ્સ હટાવીને એ ટિકિટને પોતાના પાસપોર્ટની સાથે સૌથી આગળ મૂકી દીધી.

'પપ્પા, આ કાગળનો ટુકડો મારા માટે દુનિયાની કોઈપણ સંપત્તિ કરતાં વધારે કિંમતી છે, આ મને હંમેશા યાદ અપાવશે કે તમારો પ્રેમ કેટલો મહાન છે,' મિલને ગળગળા અવાજે કહ્યું.

રેલવે સ્ટેશનના એ ધૂળિયા પ્લેટફોર્મ પર ઉપસ્થિત તમામ મુસાફરો અને કુલીઓની આંખો પણ આ દ્રશ્ય જોઈને ભીની થઈ ગઈ.

ડોલર અને સંપત્તિનો ઘમંડ સાવ ઓગળી ગયો હતો અને પિતૃપ્રેમની પરમ પવિત્રતાનો સૂર્યોદય થયો હતો.

જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.