42 વર્ષના લગ્ન પછી અચાનક પતિએ છૂટાછેડા માગ્યા પણ કોર્ટમાં સત્ય સામે આવ્યું ત્યારે...

શાંતિલાલ અને સવિતાબેનના લગ્નને બેતાલીસ વર્ષ પૂરા થઈ ગયા હતા. શાંતિલાલ સરકારી ખાતામાંથી નિવૃત્ત થયા હતા અને સવિતાબેને આખી જિંદગી ઘરકામ કરવામાં અને બે દીકરાઓને ઉછેરવામાં વિતાવી હતી. મોટો દીકરો કૌશિક પરિવાર સાથે અલગ રહેતો હતો અને નાનો દીકરો નીરવ પણ પોતાના સંસારમાં વ્યસ્ત હતો. ઘર શાંત હતું અને બંને વૃદ્ધો પોતાની નિવૃત્ત જિંદગી વિતાવી રહ્યા હતા.

એક સોમવારે સવારે ઘરમાં એક એવો ધડાકો થયો જેની કોઈએ કલ્પના પણ નહોતી કરી. શાંતિલાલે પોતાના બંને દીકરાઓને તાત્કાલિક ઘરે બોલાવ્યા. જ્યારે કૌશિક અને નીરવ આવ્યા ત્યારે શાંતિલાલે શાંતિથી ટેબલ પર એક કાગળ મૂક્યો. તે વકીલ તરફથી આવેલી નોટિસ હતી. શાંતિલાલે પોતાની પત્ની સવિતાબેન પાસેથી છૂટાછેડા માગ્યા હતા.

આ કાગળ જોતાં જ બંને દીકરાઓના હોશ ઊડી ગયા. કૌશિકે ગુસ્સામાં કહ્યું, "પપ્પા, તમારું મગજ તો નથી ચસકી ગયું ને? સાઠ-પાંસઠ વર્ષની ઉંમરે છૂટાછેડા? લોકો સાંભળશે તો શું કહેશે? આ ઉંમરે તમને શું તકલીફ થઈ ગઈ?"

નીરવે પણ પિતા પર આરોપ લગાવવાનું શરૂ કરી દીધું, "પપ્પા, મમ્મીએ આખી જિંદગી તમારી સેવા કરી છે. તમારા મા-બાપને સાચવ્યા, અમને મોટા કર્યા અને આજે તમે તેને આ ઉંમરે રસ્તા પર છોડી દેવા માંગો છો? આટલા વર્ષે તમને એનામાં શું ખામી દેખાઈ?"

સવિતાબેન એક ખૂણામાં બેસીને ચુપચાપ અશ્રુ સારી રહ્યા હતા. તેમણે કશું જ ન કહ્યું. શાંતિલાલે દીકરાઓની વાતોનો કોઈ જવાબ ન આપ્યો. તેમણે બસ એટલું જ કહ્યું, "મારે કોર્ટમાં જઈને જ વાત કરવી છે. તમે બંને આવવું હોય તો આવજો."

આખા સગા-સંબંધુઓમાં આ વાત વાયુવેગે ફેલાઈ ગઈ. બધા શાંતિલાલને સ્વાર્થી, પાગલ અને નિર્દયી કહેવા લાગ્યા. લોકોને લાગ્યું કે નિવૃત્તિ પછી શાંતિલાલનું મગજ ફરી ગયું છે અથવા તો તેમના મનમાં કોઈ નવો અહંકાર આવી ગયો છે. બંને દીકરાઓએ પિતા સાથે બોલવાનું બંધ કરી દીધું અને મમ્મીનો પક્ષ લીધો.

મહિના પછી કોર્ટમાં સુનાવણીની તારીખ આવી. કોર્ટરૂમમાં સગા-સંબંધુઓ અને બંને દીકરાઓ હાજર હતા. બધાની નજરો શાંતિલાલ પર હતી, જે એક ખૂણામાં શાંતિથી બેઠા હતા. સવિતાબેન પણ પોતાના દીકરાઓ સાથે બેઠા હતા.

જજ સાહેબે ફાઈલ ખોલી અને શાંતિલાલ સામે જોયું. "શાંતિલાલજી, તમારા લગ્નને બેતાલીસ વર્ષ થઈ ગયા છે. આ ઉંમરે તમે તમારી પત્ની પાસેથી છૂટાછેડા કેમ માગી રહ્યા છો? શું તમારી પત્નીએ તમારી સાથે કોઈ ખરાબ વર્તન કર્યું છે?"

શાંતિલાલ પોતાની જગ્યાએથી ઊભા થયા. તેમની આંખોમાં કોઈ ગુસ્સો નહોતો, ફક્ત એક ઊંડી ગંભીરતા હતી. તેમણે ધીમા પણ સ્પષ્ટ અવાજે બોલવાનું શરૂ કર્યું.

"ના સાહેબ. મારી પત્નીએ મારી સાથે ક્યારેય કોઈ ખરાબ વર્તન નથી કર્યું. તેણે તો પોતાના જીવનની દરેક ક્ષણ આ ઘર માટે કુરબાન કરી દીધી છે."

જજ સાહેબે નવાઈ પામીને પૂછ્યું, "તો પછી તમે છૂટાછેડા કેમ ઈચ્છો છો?"

શાંતિલાલે ઊંડો શ્વાસ લીધો અને કહ્યું, "સાહેબ, બેતાલીસ વર્ષ પહેલાં જ્યારે સવિતા આ ઘરમાં આવી ત્યારે એ અઢાર વર્ષની એક નાની છોકરી હતી. તેના પોતાના કેટલાંક સપના હતા, તેને ભણવું હતું, ફરવું હતું અને પોતાની મરજીથી જીવવું હતું. પણ લગ્ન થતાં જ એ મારી પત્ની, મારા મા-બાપની વહુ અને મારા બાળકોની મા બની ગઈ."

તેમણે કોર્ટમાં બેઠેલા દીકરાઓ તરફ જોયું અને આગળ કહ્યું, "મારી બીમાર માની દસ વર્ષ સુધી સેવા સવિતાએ કરી. મારા પિતા પથારીવશ હતા ત્યારે તેમની બધી સંભાળ સવિતાએ રાખી. મારા બંને દીકરાઓને ભણાવી-ગણાવીને મોટા કર્યા. પણ આ આખી મુસાફરીમાં તે પોતાની જાતને ભૂલી ગઈ. તેણે ક્યારેય પોતાના માટે નવું કપડું નથી ખરીદ્યું. હંમેશાં ઘરમાં બધા જમી લે પછી વધેલું-ઘટેલું ખાધું છે."

શાંતિલાલનો અવાજ ભરાઈ આવ્યો, "સાહેબ, મેં નોકરી કરી એટલે મને મહિને પગાર મળતો હતો. નિવૃત્ત થયો તો મને પેન્શન અને પ્રોવિડન્ટ ફંડ મળ્યું. પણ સવિતાએ આ ઘરમાં ચોવીસ કલાક કામ કર્યું, કોઈ રજા વગર, કોઈ પગાર વગર. આ પરિવારે તેને ક્યારેય એક રૂપિયો પણ પોતાના હકનો નથી આપ્યો. તે તો બસ ઘરમાં એક વગર પગારની મજૂર બનીને રહી ગઈ."

કોર્ટરૂમમાં બેઠેલા બધા લોકો સ્તબ્ધ થઈને સાંભળી રહ્યા હતા. દીકરાઓ નીચું જોઈ ગયા.

શાંતિલાલે ટેબલ પર રહેલી બીજી એક ફાઈલ બતાવી, "સાહેબ, જો હું આજે જીવતેજીવ મારી મિલકત સવિતાના નામે કરીશ તો મારા દીકરાઓ અને સમાજ કહેશે કે બાપે માને મિલકત આપી. પણ સવિતાએ કોઈની દયા કે ભીખ નથી જોઈતી. આ તેનો હક છે. આપણા કાયદા પ્રમાણે છૂટાછેડા વખતે પત્નીને પતિની અડધી મિલકત પર કાયદેસરનો હક મળે છે."

શાંતિલાલની આંખોમાંથી અશ્રુ સરી પડ્યા. "હું સવિતાને છૂટાછેડા એટલા માટે આપવા માગું છું જેથી મારી મિલકત, મારું બેંક બેલેન્સ અને મારું ઘર - આ બધું કાયદાકીય રીતે અડધું તેના નામે થઈ જાય. એ હકની માલિક બને, કોઈની દયા પર ન જીવે. બેતાલીસ વર્ષ પછી હું તેને પોતાના નામે જીવવાની આઝાદી આપવા માંગુ છું. જેથી તે પોતાની મરજીથી પૈસા વાપરી શકે અને પોતાના સપના પૂરા કરી શકે."

તેમણે સવિતાબેન તરફ જોયું, "સવિતા, મેં તને આખી જિંદગી પત્ની બનાવીને રાખી પણ ક્યારેય એક સ્વતંત્ર માણસ તરીકે જીવવા ન દીધી. આજે હું તને તારો હક આપીને મુક્ત કરવા માગું છું. પછી તારે મારી સાથે રહેવું હોય તો રહેજે, પણ એક માલિક બનીને, કોઈની આશ્રિત બનીને નહીં."

શાંતિલાલની આ વાત સાંભળીને કોર્ટરૂમમાં સન્નાટો છવાઈ ગયો. જે જજ સાહેબ થોડીવાર પહેલાં શાંતિલાલને કઠોર સમજી રહ્યા હતા, તેમની આંખો પણ ભીની થઈ ગઈ.

સવિતાબેન સોફા પરથી ઊભા થયા. તેઓ ધ્રૂજતા પગલે શાંતિલાલ પાસે આવ્યા અને તેમના ચરણ સ્પર્શ કરવા લાગ્યા. શાંતિલાલે તેમને રોક્યા.

સવિતાબેને રડતાં રડતાં કહ્યું, "તમે મને કાયદાકીય હક આપવાની વાત કરો છો, પણ તમે મને જે પ્રેમ અને માન આપ્યું છે તેનાથી મોટો કોઈ હક નથી. મને પૈસા કે ઘરની માલિકી નથી જોઈતી. મારે તો બસ તમારી સાથે જ રહેવું છે. તમે મારો હક સમજી શક્યા એ જ મારા માટે પચ્ચીસ જન્મની કમાણી છે."

બંને દીકરાઓ કૌશિક અને નીરવ પણ પિતાના પગમાં પડી ગયા. "પપ્પા, અમને માફ કરી દો. અમે તમને સ્વાર્થી સમજવાની બહુ મોટી ભૂલ કરી. અમે ક્યારેય મમ્મીના આ ત્યાગને સમજી જ ન શક્યા."

જજ સાહેબે ચશ્મા ઉતાર્યા અને કહ્યું, "બેતાલીસ વર્ષના કાયદાકીય અનુભવમાં મેં છૂટાછેડાના હજારો કેસ જોયા છે, પણ પ્રેમ અને આદરનું આવું ઉદાહરણ પહેલીવાર જોયું છે. આ છૂટાછેડાનો કેસ નથી, પણ એક પતિ દ્વારા પોતાની પત્નીના સમર્પણને આપવામાં આવેલું સર્વોચ્ચ સન્માન છે."

કોર્ટે કેસ રદ્દ કર્યો, પણ શાંતિલાલે તે જ દિવસે પોતાની અડધી મિલકત સવિતાબેનના નામે કરી દીધી. તે દિવસે આખો પરિવાર એક નવા પ્રેમ, આદર અને સમર્પણના બંધનમાં બંધાઈને ઘરે પાછો ફર્યો.

જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.