વહુની જીદ આગળ હારીને બાપનું જૂનું ઘર વેચી દીધું, ચાર વર્ષ પછી બાંધકામની સાઈટ પર સત્ય સામે આવ્યું તો...
સવારના સાત વાગ્યા હતા અને જૂના મકાનના ચોકમાં તુલસી ક્યારે પાણી રેડવાનો અવાજ આવી રહ્યો હતો. ધીરુભાઈ હાથમાં તાંબાનો લોટો લઈને સૂર્યનારાયણને જળ ચડાવી રહ્યા હતા.
રસોડામાંથી ચાની કીટલીનો અવાજ આવ્યો અને તે સાથે જ વહુ નીતાના બબડાટનો અવાજ પણ સંભળાયો. નીતા કપ રકાબી ટેબલ પર જોરથી મૂકી રહી હતી.
"આ જૂના ઘરમાં રોજ સવારે નળમાં પાણી આવવાની કોઈ ખાતરી નથી હોતી," નીતાએ ચા ગાળતાં પોતાના પતિ હિતેશને કહ્યું. "મારે આ આખી જિંદગી આ જૂના પથ્થરો વચ્ચે જ સબડવાનું છે?"
હિતેશ ડાઇનિંગ ટેબલ પર બેસીને છાપું વાંચી રહ્યો હતો. તેણે ચશ્મા સરખા કરતાં કહ્યું, "નીતા, આ બાપુજીનું બનાવેલું ઘર છે, અહીં હવા ઉજાસ કેટલો સરસ છે."
"હવા ઉજાસથી પેટ નથી ભરાતું," નીતાનો અવાજ તીખો થયો. "શહેરમાં બધા નવા ફ્લેટમાં રહેવા ગયા અને આપણે હજી આ ચાલીસ વર્ષ જૂના મકાનમાં ધૂળ ખાઈએ છીએ."
ચોકમાંથી હાથ ધોઈને અંદર આવતા ધીરુભાઈના કાને આ વાત પડી ગઈ. તેમણે પોતાના સફેદ કુર્તાનો છેડો સરખો કર્યો અને ચૂપચાપ ઓસરીમાં પડેલી લાકડાની ખુરશી પર બેસી ગયા.
નીતાએ ચાનો કપ ટેબલ પર પછાડ્યો. "જો આપણે આ જૂનું મકાન વેચી દઈએ તો શહેરના સૌથી પોશ વિસ્તારમાં મોટો ફોર બીએચકે ફ્લેટ આવી જાય."
હિતેશ ચૂપ રહ્યો અને નીચું જોઈને ચા પીવા લાગ્યો. તે જાણતો હતો કે નીતા છેલ્લા બે મહિનાથી આ એક જ વાત પકડીને બેઠી હતી.
બપોરે જમીને ધીરુભાઈ ઓસરીમાં આરામ કરી રહ્યા હતા ત્યારે હિતેશ તેમની પાસે આવ્યો. હિતેશે થોડી વાર ખચકાઈને વાત શરૂ કરી.
"બાપુજી, શહેરમાં નવી સ્કીમ બની છે ત્યાં એક સરસ ફ્લેટ મળે છે," હિતેશે અવાજ ધીમો રાખીને કહ્યું. "આપણે આ જૂનું મકાન વેચી દઈએ તો આખી રકમ એમાં વળી જાય."
ધીરુભાઈએ પોતાની આંખો ખોલી અને દીકરાના ચહેરા સામે એક ક્ષણ માટે જોયું. એમની આંખોમાં ઊંડી વેદના છલકાઈ આવી.
"હિતેશ, આ ઘર ફક્ત ઈંટો અને સિમેન્ટનો ઢગલો નથી," ધીરુભાઈએ શાંતિથી સમજાવવાનો પ્રયત્ન કર્યો. "તારા દાદાએ અને મેં આપણી આખી જિંદગીનો પરસેવો આ જમીનમાં રેડ્યો છે."
"પણ બાપુજી, હવે આ ઘર બહુ જૂનું થઈ ગયું છે," હિતેશે પત્નીની વાત આગળ ધરી. "રોજ રિપેરિંગનો ખર્ચો આવે છે અને નીતાને પણ ફ્લેટ કલ્ચરમાં રહેવું ગમે છે."
"ઘર જૂનું થાય એટલે એને વેચી ન મરાય બેટા," ધીરુભાઈએ હાથ જોડીને કહ્યું. "મારી આખી જિંદગી અહીં વીતી છે, મારી છેલ્લી ઘડીઓ પણ આ જ આંગણામાં વીતવા દે."
હિતેશ બાપુજીની વાત સાંભળીને ચૂપ થઈ ગયો અને અંદરના રૂમમાં ચાલ્યો ગયો. પણ નીતા આટલી સહેલાઈથી હાર માનવા તૈયાર નહોતી.
તે જ રાત્રે નીતાએ ઘરમાં મોટો હોબાળો મચાવી દીધો. તેણે જમવાની થાળી એક બાજુ હડસેલી દીધી અને આંખમાંથી આંસુ સારવા લાગી.
"તમારા બાપુજીને ફક્ત એમની જીદ વહાલી છે, મારી કોઈ ખુશીની કિંમત જ નથી," નીતાએ રડતાં રડતાં કહ્યું. "કાં તો આપણે નવો ફ્લેટ લઈશું અથવા હું મારા પિયર જતી રહીશ."
હિતેશ બે પલ્લાં વચ્ચે પીસાવા લાગ્યો હતો. એક તરફ જન્મ આપનારા વૃદ્ધ પિતા હતા અને બીજી તરફ પત્નીની સતત વધતી જતી જીદ હતી.
રોજ સવાર પડે ને ઘરમાં કકળાટ શરૂ થતો. નીતાએ ઘરના કામકાજમાં ધ્યાન આપવાનું બંધ કરી દીધું અને આખો દિવસ મોં ફુલાવીને બેસી રહેતી.
આ રોજિંદા માનસિક ત્રાસથી હિતેશ સાવ ભાંગી પડ્યો હતો. ઓફિસમાં પણ તેનું મન કામમાં નહોતું લાગતું અને ઘેર આવતાં જ ઝઘડાનો ડર સતાવતો.
એક રવિવારે સવારે હિતેશે બાપુજી સામે મકાનના દસ્તાવેજ મૂકી દીધા. તેના હાથ થોડા ધ્રૂજી રહ્યા હતા પણ ચહેરા પર એક કઠોરતા આવી ગઈ હતી.
"બાપુજી, મેં બિલ્ડર સાથે વાત કરી લીધી છે અને સોદો નક્કી થઈ ગયો છે," હિતેશે નીચું જોઈને કહ્યું. "તમારે ફક્ત અહીં સહી કરવાની છે."
ધીરુભાઈએ દસ્તાવેજ સામે જોયું અને પછી દીકરા સામે જોયું. એમણે જોયું કે દીકરાના ચહેરા પર બાપ પ્રત્યેનો આદર પત્નીની જીદ આગળ હારી ગયો હતો.
"તારી ખુશી આ ઘર વેચવામાં જ હોય તો હું આડો નહીં આવું," ધીરુભાઈએ ધ્રૂજતા હાથે પેન ઉપાડીને સહી કરી દીધી. "ભગવાન કરે તને તારા નવા ઘરમાં સુખ મળે."
સહી કરતાં જ ધીરુભાઈની આંખમાંથી એક આંસુનો ટશરો દસ્તાવેજના કાગળ પર પડ્યો. નીતાએ ઝડપથી આગળ વધીને દસ્તાવેજ ઉપાડી લીધા અને તેના ચહેરા પર વિજયનું હાસ્ય આવી ગયું.
પંદર દિવસમાં જૂનું મકાન ખાલી થઈ ગયું અને બિલ્ડરે તેના પચાસ લાખ રૂપિયા ચૂકવી દીધા. હિતેશ અને નીતાએ શહેરની એક મોટી બિલ્ડિંગમાં દસમા માળે આલીશાન ફ્લેટ ખરીદી લીધો.
ધીરુભાઈ પણ ભારે હૈયે એમની સાથે ફ્લેટમાં આવી ગયા. ફ્લેટમાં બધું જ આધુનિક હતું પણ ધીરુભાઈ આખો દિવસ બાલ્કનીમાં બેસીને નીચે જોયા કરતા હતા.
ફ્લેટમાં નીતા ખૂબ ખુશ રહેતી અને રોજ નવા નવા મહેમાનોને બોલાવીને પાર્ટીઓ કરતી. હિતેશને પણ શરૂઆતમાં લાગ્યું કે તેણે પત્નીની વાત માનીને સારું કર્યું હતું.
સમય પોતાની ગતિએ વહેતો રહ્યો અને ચાર વર્ષ વીતી ગયા. હિતેશની ઓફિસની નોકરી સામાન્ય ચાલતી હતી અને ફ્લેટના મેન્ટેનન્સ અને લોનના હપ્તા ભરવામાં તેની બચત વપરાઈ જતી હતી.
એક દિવસ હિતેશ પોતાની ઓફિસેથી પાછો આવી રહ્યો હતો ત્યારે તેણે જોયું કે તેમના જૂના મકાનવાળા વિસ્તારમાં મોટું બાંધકામ ચાલી રહ્યું હતું. ત્યાં એક વિશાળ કોમર્શિયલ મોલ અને હાઈરાઈઝ ટાવર બની રહ્યા હતા.
હિતેશને આશ્ચર્ય થયું એટલે તે ગાડી ઊભી રાખીને બાંધકામની સાઈટ પાસે ગયો. ત્યાં તેનો જૂનો મિત્ર અને પ્રોપર્ટી કન્સલ્ટન્ટ મનોજ ઊભો હતો.
મનોજે હિતેશને જોઈને હાથ મિલાવ્યો. "અરે હિતેશ, તું અહીં ક્યાંથી? તારું જૂનું ઘર તો આ જ જગ્યાએ હતું ને?"
"હા મનોજ, અમે ચાર વર્ષ પહેલાં આ જમીન એક બિલ્ડરને પચાસ લાખમાં વેચી દીધી હતી," હિતેશે ગર્વથી જણાવ્યું. "અમે તો હવે મોટા ફ્લેટમાં રહીએ છીએ."
મનોજે હિતેશ સામે એવી રીતે જોયું જાણે તેને કોઈ મોટો આંચકો લાગ્યો હોય. મનોજે હિતેશનો ખભો પકડ્યો.
"હિતેશ, તું મજાક કરે છે કે સાચું બોલે છે?" મનોજે ગંભીર અવાજે પૂછ્યું. "તેં આખી જમીન ફક્ત પચાસ લાખમાં વેચી દીધી?"
"હા, એ સમયે એ જ ભાવ ચાલતો હતો," હિતેશે અચરજથી કહ્યું. "કેમ, શું થયું?"
મનોજે એક ઊંડો શ્વાસ લીધો અને પોતાની ફાઈલમાંથી એક નકશો કાઢ્યો. તેણે હિતેશને બાંધકામ તરફ આંગળી ચીંધીને બતાવ્યું.
"હિતેશ, તારા દાદાના સમયથી આ જૂની પ્રોપર્ટી સાથે ટીપી સ્કીમના જૂના ડેવલપમેન્ટ રાઈટ્સ અને એફએસઆઈ જોડાયેલા હતા," મનોજે વિગતવાર સમજાવ્યું. "આ જમીન પર સરકારનો મોટો રોડ મંજૂર થયો હતો જેના સ્પેશિયલ કમર્શિયલ રાઈટ્સ આ પ્લોટ સાથે હતા."
હિતેશને સમજ ન પડી એટલે તેણે પૂછ્યું, "એટલે તું શું કહેવા માંગે છે?"
"એટલે એમ કે આ જમીન સામાન્ય રહેણાંક નહોતી, પણ ગોલ્ડન કમર્શિયલ ઝોન હતી," મનોજે અસલી સત્ય જણાવ્યું. "બિલ્ડરે આ જમીનના ડેવલપમેન્ટ રાઈટ્સ વાપરીને કરોડો રૂપિયા કમાયા છે. આજે આ જમીનની કિંમત ઓછામાં ઓછી બારથી પંદર કરોડ રૂપિયા છે."
આ સાંભળતા જ હિતેશના પગ નીચેથી જમીન સરકી ગઈ. તેના કાનમાં સાંઈ સાંઈ અવાજ થવા લાગ્યો અને આંખે અંધારા આવી ગયા.
"બાર કરોડ?" હિતેશના મોંમાંથી માંડ શબ્દો નીકળ્યા. "તને ખાતરી છે મનોજ?"
"હું આ જ પ્રોજેક્ટનું લિગલ કામ સંભાળું છું હિતેશ," મનોજે દસ્તાવેજની નકલ બતાવતા કહ્યું. "તારા બાપુજીને આ લિગલ રાઈટ્સની ખબર હતી એટલે જ તેઓ આ ઘર વેચવાની ચોખ્ખી ના પાડતા હતા."
હિતેશ ધ્રૂજતા પગલે પોતાની ગાડીમાં બેઠો. તેના મગજમાં ભૂતકાળના બધા દ્રશ્યો એક પછી એક ફરવા લાગ્યા.
તેને યાદ આવ્યું કે બાપુજી કેવા કરગરતા હતા કે આ ઘર ન વેચ. બાપુજી કહેતા હતા કે આ જમીનમાં આપણો પરસેવો છે અને એ આપણું ભવિષ્ય છે.
હિતેશ ગાડી ચલાવીને સીધો પોતાના ફ્લેટ પર પહોંચ્યો. તે એટલો વિચલિત હતો કે લિફ્ટની રાહ જોયા વગર સીડીઓ ચડીને દસમા માળે ગયો.
ઘરમાં પ્રવેશતા જ તેણે જોયું કે નીતા સોફા પર બેસીને મોબાઈલ જોઈ રહી હતી અને બાપુજી બાલ્કનીમાં બેઠા હતા. હિતેશે ફાઈલ ટેબલ પર જોરથી પછાડી.
નીતા ચમકી ગઈ. "શું થયું હિતેશ? કેમ આટલા ગુસ્સામાં છો?"
હિતેશની આંખો લાલચોળ હતી અને તેના હોઠ ધ્રૂજી રહ્યા હતા. "નીતા, તારી પેલી ફ્લેટની જીદ યાદ છે ને? જેના માટે તેં ઘરમાં કકળાટ મચાવ્યો હતો?"
"હા, તો એમાં શું ખોટું હતું? આપણે સારા ઘરમાં આવી ગયા ને," નીતાએ બચાવ કરતાં કહ્યું.
"આપણે પચાસ લાખનો ફ્લેટ લેવા માટે બાર કરોડ રૂપિયાની મિલકત પાણીના ભાવે વેચી દીધી," હિતેશે રાડ પાડીને કહ્યું. "આજે આપણા એ જૂના મકાનની કિંમત પંદર કરોડ રૂપિયા છે."
પંદર કરોડનો આંકડો સાંભળતા જ નીતાના હાથમાંથી મોબાઈલ નીચે પડી ગયો. તેનો આખો ચહેરો ફિક્કો પડી ગયો અને બોલતી બંધ થઈ ગઈ.
હિતેશ સોફા પર માથું પકડીને બેસી પડ્યો અને મોટે મોટેથી રડવા લાગ્યો. "મેં મારા બાપની આખી જિંદગીની કમાણી ધૂળમાં મેળવી દીધી. હું કેવો નાલાયક દીકરો નીકળ્યો."
નીતાના ગળામાં ડૂમો ભરાઈ ગયો. તેને પોતાની જાત પર એટલી શરમ આવી કે તે નજર પણ મિલાવી શકતી નહોતી.
પોતાની ક્ષણિક સુખ-સુવિધા અને દેખાડા માટે તેણે પરિવારનું કેટલું મોટું નુકસાન કરી નાખ્યું હતું. તેણે જ હિતેશને મજબૂર કર્યો હતો અને સસરાનું અપમાન કર્યું હતું.
નીતા ધીમે પગલે હિતેશ પાસે આવી અને નીચે બેસી ગઈ. "હિતેશ, મને માફ કરી દો, મને આ વાતની ખબર નહોતી. મારા સ્વાર્થે આપણું બધું બરબાદ કરી નાખ્યું."
બૂમાબૂમ સાંભળીને બાલ્કનીમાંથી ધીરુભાઈ ધીમા પગલે હોલમાં આવ્યા. એમણે દીકરાને રડતો જોયો અને વહુને હાથ જોડીને બેઠેલી જોઈ.
ધીરુભાઈ આવીને હિતેશની બાજુમાં બેઠા અને તેના ખભા પર પ્રેમથી હાથ મૂક્યો. "શાંત થઈ જા બેટા, રડવાનું બંધ કર."
હિતેશ બાપુજીના પગમાં પડી ગયો અને તેમના ચરણ પકડી લીધા. "બાપુજી, મને માફ કરી દો. તમે મને રોકતા હતા પણ મેં તમારી એક વાત ન માની."
હિતેશનું રડવું અટકતું નહોતું. "તમે જાણતા હતા કે એ જમીન કેટલી કિંમતી હતી, છતાં તમે મને કેમ ન જણાવ્યું? તમે કેમ સહી કરી દીધી?"
નીતા પણ હાથ જોડીને ધીરુભાઈ સામે રડવા લાગી. "બાપુજી, હું તમારી ગુનેગાર છું. મેં તમને ઘરમાંથી બેઘર કર્યા અને કરોડોનું નુકસાન કરાવ્યું."
ધીરુભાઈએ નીતાના માથે હાથ મૂક્યો અને પછી હિતેશને ઊભો કરીને પોતાની છાતી સરસો ચાંપી લીધો. ધીરુભાઈના ચહેરા પર કોઈ ગુસ્સો કે અફસોસ નહોતો.
"હિતેશ, મને એ બાર કરોડ રૂપિયા ગુમાવવાનો જરાય અફસોસ નથી," ધીરુભાઈએ અત્યંત શાંત અવાજે કહ્યું.
હિતેશે આશ્ચર્યથી બાપુજી સામે જોયું. "બાપુજી, આટલી મોટી રકમ ગુમાવ્યા પછી પણ તમને દુઃખ નથી થતું?"
ધીરુભાઈએ સ્મિત સાથે કહ્યું, "ના બેટા, કારણ કે જો એ મકાન ન વેચાયું હોત તો તને ક્યારેય આ પાઠ ન શીખવા મળ્યો હોત."
"કયો પાઠ બાપુજી?" હિતેશે પૂછ્યું.
"એ જ પાઠ કે જિંદગીના મોટા અને મહત્વના નિર્ણયો કોઈને ખુશ કરવા માટે કે કોઈના દબાણમાં આવીને ન લેવાય," ધીરુભાઈએ ગંભીરતાથી સમજાવ્યું. "પોતાની બુદ્ધિ, વડીલોનો અનુભવ અને ભવિષ્યનો વિચાર કરીને નિર્ણય લેવો પડે."
ધીરુભાઈએ આગળ કહ્યું, "જો હું એ દિવસે જીદ કરીને મકાન ન વેચવા દેત, તો નીતાના મનમાં આખી જિંદગી કડવાશ રહી જાત કે સસરાએ મારું સપનું પૂરું ન થવા દીધું. અને તું પણ કદાચ મને દોષ દેતો રહેત."
નીતા આ સાંભળીને વધુ જોરથી રડી પડી. તેને સમજાયું કે સસરાનું દિલ કેટલું મોટું હતું.
"રૂપિયા તો આજે છે ને કાલે નથી બેટા, પણ સમજણ આખી જિંદગી કામ આવે છે," ધીરુભાઈએ બંનેના હાથ પોતાના હાથમાં લીધા. "આજે ભલે કરોડો રૂપિયા ગયા, પણ મને ખુશી છે કે મારા દીકરા અને વહુને સાચી સમજ આવી ગઈ."
હિતેશે બાપુજીની આંખોમાં જોયું. ત્યાં કોઈ ફરિયાદ નહોતી, ફક્ત પિતાનો અખૂટ પ્રેમ અને આશીર્વાદ હતા.
હિતેશે તે જ ક્ષણે મનમાં સંકલ્પ કર્યો કે હવેથી તે ક્યારેય વડીલોના અનુભવને અવગણીને કોઈ આંધળો નિર્ણય નહીં લે.
નીતાએ પણ સસરાના ચરણ સ્પર્શ કર્યા અને વચન આપ્યું કે હવેથી તે ક્યારેય ઘરમાં આવી જીદ નહીં કરે અને પરિવારના હિતને જ સર્વોપરી માનશે.
ફ્લેટના એ નાના હોલમાં કરોડો રૂપિયાનું નુકસાન થયા પછી પણ એક અનોખી શાંતિ છવાઈ ગઈ હતી. પરિવારે ધન ગુમાવ્યું હતું પણ એકબીજા પ્રત્યેનો સાચો વિશ્વાસ અને સમજણ કાયમ માટે મેળવી લીધા હતા.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.