પાંચ વર્ષ સુધી કોર્ટમાં કેસ લડીને મોટો ભાઈ ઘર જીતી ગયો, પણ મકાન ખાલી કરાવવા ગયો ત્યારે એવું બન્યું કે…
મોટાભાઈ અરવિંદ કોર્ટના પગથિયાં ઉતરી રહ્યા હતા ત્યારે તેમના હાથમાં કાગળોની ભારે ફાઈલ હતી. પાંચ વર્ષથી ચાલતા ઘરના ઝઘડાનો આજે આખરે અંત આવ્યો હતો. કોર્ટે જૂના મકાનનો પૂરો માલિકી હક અરવિંદના નામે કરી દીધો હતો.
નાનો ભાઈ મહેશ થોડે દૂર એકલા જ ઊભો હતો. તેનો ચહેરો સાવ પડી ગયો હતો અને નજરો જમીન તરફ ઢળેલી હતી. બંને ભાઈઓ વચ્ચે છેલ્લા પાંચ વર્ષથી એક પણ શબ્દની વાતચીત નહોતી થઈ.
અરવિંદની પત્ની સુધા પાર્કિંગ પાસે ઊભી રહીને પતિની રાહ જોઈ રહી હતી. અરવિંદને આવતા જોઈને સુધાના ચહેરા પર એક ચમક આવી ગઈ. તેણે તરત જ પૂછ્યું, "ચુકાદો આપણા પક્ષમાં આવ્યો ને?"
અરવિંદે ધીમેથી માથું હલાવ્યું અને હાથમાં રહેલી ફાઇલ બતાવી. "હા સુધા, હવે એ ઘર કાયદેસર રીતે આપણું થઈ ગયું છે," અરવિંદે ભારે અવાજે કહ્યું. તેમની આંખોમાં કોઈ મોટી જીતનો ઉત્સાહ નહોતો દેખાતો.
સુધા ખુશ થઈને બોલી, "ચાલો, વર્ષોની માથાકૂટ પતી ગઈ. હવે આપણે એ જૂનું મકાન વેચીને શહેરમાં ફ્લેટ બુક કરાવી લઈએ." અરવિંદ કશું બોલ્યા નહીં અને ચૂપચાપ ગાડીમાં બેસી ગયા.
ગાડી ઘર તરફ દોડી રહી હતી પણ અરવિંદનું મન ભૂતકાળમાં અટવાયેલું હતું. એ જૂનું મકાન એમના પિતાજીએ લોહી-પાણી એક કરીને બનાવ્યું હતું. તે ઘરમાં બંને ભાઈઓ સાથે રમીને મોટા થયા હતા.
પિતાજીના ગયા પછી બંને ભાઈઓ વચ્ચે વહેંચણીની બાબતમાં તકરાર ઊભી થઈ હતી. મહેશનું કહેવું હતું કે ઘર તેને મળવું જોઈએ, જ્યારે અરવિંદ મોટો હોવાના નાતે પોતાનો હક માંગતો હતો. વાત એટલી વધી ગઈ કે મામલો છેવટે વકીલો અને કોર્ટ સુધી પહોંચી ગયો.
સાંજે અરવિંદના ઘરમાં સગાંવહાલાં ભેગા થયા હતા. બધા અરવિંદને કેસ જીતવા બદલ અભિનંદન આપી રહ્યા હતા. કોઈ કહી રહ્યું હતું કે મહેશને બરાબર પાઠ ભણાવ્યો, તો કોઈ ઘરની કિંમત ગણી રહ્યું હતું.
અરવિંદના કાકા રમણભાઈ સોફા પર બેસીને ચા પીતા હતા. રમણભાઈએ કહ્યું, "અરવિંદ, તેં બરાબર કર્યું. મહેશ બહુ અભિમાની થઈ ગયો હતો, હવે એને સમજ પડશે."
અરવિંદને આ બધી વાતો સાંભળીને અંદરથી કંઈક ખૂંચી રહ્યું હતું. તેમને બાળપણનો મહેશ યાદ આવી રહ્યો હતો, જે હંમેશાં મોટાભાઈની પાછળ પાછળ દોડતો હતો. તેમણે સૌની વચ્ચેથી ઊભા થઈને પોતાના રૂમમાં જવાનું નક્કી કર્યું.
રૂમમાં જઈને અરવિંદે કબાટમાંથી કેસના જૂના કાગળોની થેલી કાઢી. આ એ જ કાગળો હતા જે વકીલે કેસ દરમિયાન પુરાવા તરીકે જમા કરાવ્યા હતા. તેમણે ધીમે ધીમે એક પછી એક ફાઈલ ખોલવાનું શરૂ કર્યું.
ફાઈલો તપાસતાં તપાસતાં અરવિંદના હાથમાં એક નાની પીળી ડાયરી અને બેંકની કેટલીક જૂની પાવતીઓ આવી. આ પાવતીઓ એમની સ્વર્ગસ્થ માતાના નામે હતી. અરવિંદે ધ્યાનથી પાવતીઓની તારીખો અને રકમ જોઈ.
બા છેલ્લા ચાર વર્ષથી બીમાર હતા અને પથારીવશ હતા. અરવિંદને હંમેશાં લાગતું હતું કે બાની સારવારનો ખર્ચ પિતાજીની જૂની બચતમાંથી થતો હતો. પણ આ પાવતીઓ કંઈક જુદી જ હકીકત બયાન કરી રહી હતી.
દરેક પાવતીમાં બાની હોસ્પિટલના મોટા બિલો, દવાઓ અને સ્પેશિયલ નર્સના ખર્ચા લખેલા હતા. અને આ બધા જ પૈસા મહેશના પોતાના અંગત બેંક ખાતામાંથી દર મહિને ચૂકવાયા હતા. અરવિંદના હાથ ધ્રૂજવા લાગ્યા.
અરવિંદે ડાયરીના પાના ફેરવ્યા. તેમાં બાના હાથના અક્ષરોમાં લખેલી કેટલીક નોંધ હતી. બાએ લખ્યું હતું કે મહેશ પોતાની નાની નોકરીમાંથી બધો પગાર મારી પાછળ ખર્ચી નાખે છે અને મને ક્યારેય પૈસાની તંગી પડવા દેતો નથી.
અરવિંદના ગળામાં ડૂમો ભરાઈ ગયો. તેમને યાદ આવ્યું કે પોતે તો કેસ લડવામાં અને વકીલની ફી ભરવામાં જ વ્યસ્ત રહ્યા હતા. તેમણે ક્યારેય બા પાસે જઈને પૂછ્યું પણ નહોતું કે દવા માટે પૈસા ક્યાંથી આવે છે.
તેમને પોતાની જાત પર ભારે પસ્તાવો થવા લાગ્યો. પોતે જે ભાઈને સ્વાર્થી અને કપટી માનતા હતા, તે ભાઈ ચૂપચાપ માની સેવા કરતો રહ્યો હતો. મહેશે ક્યારેય આ વાતનો ઢંઢેરો નહોતો પીટ્યો કે કોર્ટમાં આ બાબતનો ફાયદો ઉઠાવવાની કોશિશ નહોતી કરી.
આખી રાત અરવિંદ એક ક્ષણ માટે પણ ઊંઘી ન શક્યા. તેઓ આખી રાત પલંગ પર બેસીને પાવતીઓ જોતા રહ્યા. સવાર પડતાં જ તેમણે એક મોટો નિર્ણય લઈ લીધો.
સવારે સાત વાગ્યે અરવિંદે પોતાના વકીલને ફોન કર્યો. "વકીલસાહેબ, મારે આજે જ એક નવો દસ્તાવેજ તૈયાર કરાવવો છે," અરવિંદે ગંભીર અવાજે કહ્યું. વકીલે પૂછ્યું કે શેનો દસ્તાવેજ, તો અરવિંદે કહ્યું કે તેઓ થોડી વારમાં ઓફિસે આવીને સમજાવે છે.
સુધાએ નાસ્તો ટેબલ પર મૂકતાં પૂછ્યું, "આજે આટલા વહેલા ક્યાં જવાની તૈયારી છે?" અરવિંદે શાંતિથી જવાબ આપ્યો, "એક અધૂરું કામ પૂરું કરવા જાઉં છું."
બપોરે બાર વાગ્યે અરવિંદ જૂના મકાન પાસે પહોંચ્યા. મકાનનો મુખ્ય દરવાજો બંધ હતો અને આંગણામાં સૂકા પાંદડાં પડેલાં હતાં. અરવિંદે દરવાજો ખખડાવ્યો.
થોડી વાર પછી મહેશે દરવાજો ખોલ્યો. સામે મોટાભાઈને જોઈને મહેશ અચકાઈ ગયો. મહેશે નીચું જોઈને કહ્યું, "મોટાભાઈ, હું બે દિવસમાં મારું બધું સામાન અહીંથી ખાલી કરી નાખીશ."
અરવિંદ કશું બોલ્યા વગર ઘરની અંદર દાખલ થયા. તેઓ સીધા વચ્ચેના ઓરડામાં ગયા જ્યાં બા અને પિતાજીનો મોટો ફોટો હાર ચડાવીને લટકાવેલો હતો. મહેશ પણ ચૂપચાપ પાછળ આવીને ઊભો રહ્યો.
અરવિંદે પોતાના થેલામાંથી એક નવી ફાઈલ અને પેલી જૂની પાવતીઓ કાઢી. તેમણે બધી વસ્તુઓ ટીપોય પર મૂકી દીધી. મહેશે આશ્ચર્યથી એ કાગળો સામે જોયું.
"મહેશ, આ પાવતીઓ મને ગઈકાલે રાત્રે મળી," અરવિંદે ધીમા અવાજે વાત શરૂ કરી. મહેશનો ચહેરો થોડો ગંભીર થઈ ગયો અને તેણે કશું બોલ્યા વગર નજર ફેરવી લીધી.
અરવિંદે આગળ કહ્યું, "બાની બીમારીમાં દર મહિને તું આટલા બધા પૈસા ભરતો હતો, તેં મને ક્યારેય કેમ ન જણાવ્યું?" અરવિંદની આંખોમાં આંસુ ભરાઈ આવ્યા હતા.
મહેશે ધીમેથી કહ્યું, "મોટાભાઈ, એ મારી પણ બા હતી. માની સેવા કરવાનો હિસાબ મારે તમને કે કોઈ બીજાને આપવાની જરૂર નહોતી."
આ સાંભળીને અરવિંદનું હૃદય ચીરાઈ ગયું. તેમણે મહેશના બંને ખભા પકડી લીધા. "અને હું મૂર્ખ એવો હતો કે તારી સાથે આ ચાર દીવાલો માટે લડતો રહ્યો," અરવિંદનો અવાજ રડી પડ્યો.
મહેશે મોટાભાઈના હાથ પકડી લીધા. "મોટાભાઈ, એવું ન બોલો. કોર્ટે જે નિર્ણય આપ્યો તે બરાબર જ છે, તમે મોટા છો એટલે તમારો જ હક હતો."
અરવિંદે ટીપોય પરથી નવી ફાઈલ ઉપાડીને મહેશના હાથમાં મૂકી દીધી. "આ જો, આ દસ્તાવેજ હું આજે સવારે જ બનાવીને લાવ્યો છું," અરવિંદે કહ્યું.
મહેશે ધ્રૂજતા હાથે ફાઈલ ખોલીને વાંચ્યું. એ ઘરની ગિફ્ટ ડીડ હતી, જેમાં અરવિંદે આખું મકાન કોઈ પણ શરત વગર મહેશના નામે કરી દીધું હતું. મહેશની આંખો પહોળી થઈ ગઈ.
"મોટાભાઈ, આ તમે શું કરી રહ્યા છો?" મહેશે ગભરાઈને પૂછ્યું. "તમે પાંચ વર્ષ સુધી આ ઘર માટે આટલી મોટી લડાઈ લડી અને હવે મને આપી રહ્યા છો?"
અરવિંદે મહેશના માથે હાથ મૂક્યો. "હું ફક્ત મારી જીદ માટે લડતો હતો મહેશ, પણ સાચો હક તો તારો જ હતો," અરવિંદે આંસુ લૂછતાં કહ્યું.
"હું મારી જાતને સાચો સાબિત કરવાની લ્હાયમાં એટલો અંધ થઈ ગયો હતો કે મને ભાન જ ન રહ્યું કે હું કોની સામે લડી રહ્યો છું," અરવિંદ બોલ્યા. "હું એ જ ભાઈ સામે લડતો હતો જેણે મારી ગેરહાજરીમાં મારી માનું રક્ષણ કર્યું હતું."
મહેશથી હવે રોકી ન શકાયું અને તે મોટાભાઈને વળગીને ધ્રૂસકે ધ્રૂસકે રડી પડ્યો. પાંચ વર્ષથી બંને ભાઈઓના મનમાં જામેલો બધો કચવાટ આંસુ બનીને વહી ગયો. ઓરડામાં પિતાજી અને બાની છબી સામે બંને ભાઈઓ એકબીજાને ભેટીને ઊભા હતા.
થોડી વાર પછી મહેશે દસ્તાવેજ પાછો આપતાં કહ્યું, "મોટાભાઈ, મને આ ઘર એકલાને નથી જોઈતું. આ ઘર આપણા બંનેનું છે અને હંમેશાં રહેશે."
અરવિંદે હસીને નાના ભાઈના આંસુ લૂછ્યા. "હા, આપણે બંને આ ઘરમાં સાથે રહીશું અથવા જ્યારે પણ આવીશું ત્યારે સાથે આવીશું."
સાંજે જ્યારે અરવિંદ ઘેર પાછા આવ્યા ત્યારે તેમના ચહેરા પર એક અનોખો સંતોષ હતો. તેમણે સુધાને બધી વાત વિગતવાર જણાવી દીધી. સુધાની આંખોમાં પણ પસ્તાવો અને ભાઈઓ પ્રત્યે માનની લાગણી છલકાઈ ગઈ.
કોર્ટના કાગળોથી કદાચ જમીન જીતી શકાતી હશે, પણ સંબંધો તો માત્ર ત્યાગ અને સમજણથી જ જીતાય છે. બંને ભાઈઓ વચ્ચેની દીવાલ કાયમ માટે તૂટી ગઈ હતી અને ઘર ફરીથી જીવંત બની ગયું હતું.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.