વાત એવી છે, કે મારા ઘરમાં ‘રસોઈ’ના બે જ નિયમ છે. નિયમ ૧: મમ્મી રસોડામાં હોય, તો જ એને ‘રસોડું’ કહેવાય. નિયમ ૨: મમ્મી રસોડામાં ન હોય, તો એ ‘રિસર્ચ લેબોરેટરી’ બની જાય છે, જ્યાં હું અને પપ્પા ‘ડિઝાસ્ટર મેનેજમેન્ટ’ના નવા નવા પ્રયોગો કરતા હોઈએ છીએ.
ગયા અઠવાડિયાની જ વાત છે. મમ્મી એની બહેનપણીઓ સાથે ‘ઓલ ગર્લ્સ’ ટ્રીપ પર ઉપડી ગઈ. ઘરની સત્તા અમારા બે ‘અનાડી ખિલાડી’ઓના હાથમાં સોંપીને. પહેલો દિવસ તો મેગી અને બ્રેડ-બટર પર નીકળી ગયો. પણ બીજો દિવસ થતાં જ પેટમાંથી ‘અસલી ખાના’ માટે ક્રાંતિના સૂર ઉઠવા માંડ્યા. આ સ્ટોરી Just Gujju Things દ્વારા પ્રસ્તુત છે.
“બકા,” પપ્પાએ એમના લેપટોપમાંથી મોઢું કાઢ્યા વગર કહ્યું, “આજે આપણે રસોડામાં કોઈ જીવલેણ પ્રયોગ નથી કરવો. ચાલ, બહાર જઈને કંઈક ‘સિવિલાઈઝ્ડ’ જમીએ.”
‘સિવિલાઈઝ્ડ’ જમવાનું નામ પડતાં જ મારા મગજમાં દક્ષિણ ભારતનું ચિત્ર ઉપસી આવ્યું. “પપ્પા, પેલો નવો ખુલ્યો છે ને રિંગ રોડ પર. ત્યાં જઈએ? ગરમાગરમ મસાલા ઢોંસા ખાવાની બહુ ઈચ્છા છે.” “ડન!” પપ્પાએ લેપટોપ બંધ કર્યું. “જે રસોઈ બનાવવામાં બે કલાક લાગે અને ખતમ થવામાં બે મિનિટ, એવી જ રસોઈમાં મજા છે.”
અમે પહોંચ્યા. વાતાવરણ જ એવું કે અડધું પેટ તો ત્યાં જ ભરાઈ જાય. હવામાં ફિલ્ટર કોફીની મહેક, કેળના પાંદડાની સજાવટ, અને બેકગ્રાઉન્ડમાં ધીમું ધીમું વાગતું કર્ણાટકી સંગીત.
અમે ખૂણાનું ટેબલ પકડ્યું. પપ્પા તો મેનુ જોવામાં એવા ખોવાયા કે જાણે ‘બિઝનેસ ડીલ’ ફાઈનલ કરતા હોય. “એક મૈસૂર મસાલા ઢોંસા,” એમણે ઓર્ડર લખાવ્યો. “અને મારા માટે એક પેપર મસાલા ઢોંસા, એક્સ્ટ્રા ક્રિસ્પી,” મેં ઉમેર્યું.
ઓર્ડર આપીને, જેવી આદત હોય, મેં મમ્મીને વિડીયો કોલ લગાવ્યો. એને ‘અપડેટ’ તો આપવી પડે ને કે એના બે ‘નમૂના’ઓ જીવે છે અને સરખું જમે છે. “જો મમ્મી, અમે ક્યાં છીએ!” મેં કેમેરો ફેરવીને રેસ્ટોરન્ટ બતાવ્યું. “ઓહોહો! જલસા છે તમારે તો. મારા વગર જલસા જ હોય ને. પણ સારું, જે ખાવ એ ઢંગનું ખાજો, પેટ ન બગાડતા.” “અરે, તું ચિંતા ન કર,” પપ્પાએ ફોનમાં મોઢું નાખ્યું, “તારો દીકરો ભલે રસોઈમાં કાચો હોય, પણ ‘ખાવામાં’ એક્સપર્ટ છે. અહીં બધું હાઈજેનિક છે.” આ સ્ટોરી Just Gujju Things દ્વારા પ્રસ્તુત છે.
વીસ મિનિટની એ ‘વર્ચ્યુઅલ હાજરી’ પુરાવ્યા પછી ફોન મુકાયો, અને ત્યાં જ ગરમાગરમ ઢોંસાની પ્લેટ ટેબલ પર લેન્ડ થઈ.
મારો ઢોંસો તો એટલો મોટો હતો કે એવરેસ્ટના શિખર જેવો લાગતો હતો. બાજુમાં ત્રણ વાટકી: લાલ ચટણી, સફેદ નાળિયેરની ચટણી, અને સુગંધથી છલકાતો ગરમાગરમ સાંભાર.
મેં ઢોંસાનો એક ક્રિસ્પી ટુકડો તોડ્યો, એને બટાકાના મસાલામાં ડુબાડ્યો, અને સીધો સાંભારની વાટકીમાં ઝબોળ્યો. “આહાહા! પપ્પા, આને કહેવાય જીવન!”
પપ્પાએ પણ એમના મૈસૂર મસાલા પર હુમલો બોલાવી દીધો હતો. “સાચી વાત છે, બકા. તારી મમ્મી ઈડલી સારી બનાવે, પણ આવો સાંભાર…”
પપ્પાનું વાક્ય અધૂરું જ રહી ગયું, કારણ કે મારો બીજો કોળિયો મોઢા સુધી પહોંચતા પહેલા જ અટકી ગયો. જેમ અર્જુનને માછલીની આંખ દેખાઈ હતી, એમ મને સાંભારની વાટકીમાં કંઈક ‘અલગ’ જ દેખાયું.
સાંભારના કેસરી-પીળા દરિયામાં, એક કાળી નાગણી જેવું કંઈક તરી રહ્યું હતું.
મેં ચમચીથી એને હળવેકથી બહાર કાઢવાનો પ્રયત્ન કર્યો. એ કોઈ મસાલાનો ભાગ નહોતો. એ… એ એક લાંબો, કાળો… વાળ હતો.
“ઓહ! છી!” મારા મોઢામાંથી સિસકારો નીકળી ગયો. “શું થયું?” પપ્પાએ ખાવાનું રોકીને પૂછ્યું. મેં ઈશારાથી વાટકી બતાવી. પપ્પાએ ઝીણી આંખે જોયું. એમનો ચહેરો પણ બગડી ગયો. “ગજબ છે આ લોકો. હાઈજીનના નામે મીંડું છે. બોલાવ પેલા વેઈટરને. હમણાં જ ક્લાસ લઉં એનો.”
હું ગુસ્સામાં વેઈટરને શોધવા આમતેમ જોવા લાગ્યો. પણ પપ્પાએ મારો હાથ પકડી લીધો. “ઉભો રે, ઉભો રે. ‘હીરો’ નહીં બનવાનું.” “કેમ પપ્પા? આ લોકોની ભૂલ છે. બદલી આપે.” પપ્પા મારી સામે જોઈને હસ્યા. એ હાસ્ય એવું હતું જાણે કોઈ પ્રોફેસર એના નાદાન સ્ટુડન્ટને ‘દુનિયાદારી’ શીખવાડી રહ્યો હોય. આ સ્ટોરી Just Gujju Things દ્વારા પ્રસ્તુત છે.
“બકા, તું હજી નાનો છે. તું વેઈટરને બોલાવીશ. એ ‘સોરી સર’ કહેશે. આ વાટકી લઈ જશે. અંદર રસોડામાં જશે. પેલી ચમચીથી વાળ કાઢશે. ઉપરથી બે સરગવાના ટુકડા નાખશે, અને ‘ફ્રેશ બાઉલ, સર’ કહીને આ જ વાટકી પાછી મૂકી જશે. તને કે મને, શું ખાક ખબર પડવાની?”
વાત તો સો ટકા સાચી હતી. “તો પછી? શું આ વાળવાળો સાંભાર ખાવાનો?” મેં મોઢું બગાડ્યું. “ના રે ગાંડા,” પપ્પાએ આંખ મારી. “આપણે એને ‘નવો’ સાંભાર બનાવવા પર મજબૂર કરી દઈશું. આને કહેવાય ‘જુગાડ’. જો, આ ટેબલ પર શું છે?”
મેં ટેબલ પર જોયું. મીઠું-મરી (Salt & Pepper)ની દાબડીઓ પડી હતી. પપ્પાએ ધીમેથી મીઠાની દાબડી (Salt shaker) ઉઠાવી. “જો, આને કહેવાય ‘ઓપરેશન ખારા-ઘોષ’.” હું એમનો પ્લાન સમજી ગયો. મારા ચહેરા પર સ્મિત આવી ગયું. “પપ્પા, તમે તો… કિંગ છો!”
પપ્પાએ આજુબાજુ જોયું. વેઈટર બીજા ટેબલ પર વ્યસ્ત હતો. “ચાલ, લાગી જા કામે. કર એને એટલો ખારો કે રસોઈયો પણ ચાખી ન શકે.”