ઘરમાંથી સોનાનો હાર ગાયબ થતાં નવી વહુ પર ચોરીનો આક્ષેપ મૂકનારી સાસુ સામે રહસ્ય ખૂલતાં જ...
સોમવારની વહેલી સવારે રસોડામાં કૂકરની સીટી વાગી રહી હતી અને ઓસરીમાં સાવરણીનો અવાજ આવી રહ્યો હતો.
પૂનમ સવારના પાંચ વાગ્યાની ઊઠીને આખા ઘરની સાફ-સફાઈ પતાવીને ચા-નાસ્તો તૈયાર કરી રહી હતી.
તેના લગ્ન કલ્પેશ સાથે થયાને હજુ માંડ છ મહિનાનો ટૂંકો સમય થયો હતો.
તે સ્વભાવે અત્યંત શાંત, ભોળી, સંસ્કારી અને ઘરરખ્ખુ દીકરી હતી.
તેના પિતા એક સામાન્ય સરકારી શાળાના નિવૃત્ત શિક્ષક હતા અને તેમણે પૂનમને ઉત્તમ સંસ્કારો આપ્યા હતા.
પરંતુ આ ઘરમાં પગ મૂક્યાના બીજા જ અઠવાડિયાથી પૂનમના માથે એક અજીબ અને દર્દનાક આફત આવી પડી હતી.
ઘરમાં જ્યારે પણ કોઈ નાની-મોટી વસ્તુ આઘીપાછી થતી, ત્યારે સાસુ ભાનુમતી સીધો જ વહુ તરફ આંગળી ચીંધતાં હતાં.
મંદિરના પિત્તળના ગોખલામાંથી પૂજાનો ચાંદીનો નાનો સિક્કો ખોવાયો ત્યારે પણ સાસુએ આખા મહોલ્લામાં વાત ફેલાવી હતી કે વહુના હાથ લાંબા છે.
રસોડામાંથી ઘીનો નાનો ડબ્બો ન મળે કે ડ્રોઅરમાંથી પાંચસો રૂપિયાની પરચુરણ નોટ ઓછી થાય તો પણ સાસુનું કડવું મહેણું તૈયાર રહેતું.
'આ છોકરી જ્યારથી આ ઘરમાં આવી છે ત્યારથી સામાનને પગ આવી ગયા છે!' ભાનુમતી વારંવાર કડવા વેણ બોલતાં.
'એના પીયરમાં ક્યારેય આવો વૈભવ અને જાહોજલાલી જોઈ નહોતી એટલે એની દાનત બગડે છે!'
નણંદ નિશા પણ માતાના સુરમાં સુર પુરાવીને પૂનમ સામે મોઢું બગાડતી હતી અને તેને દરેક બાબતે ટોણા મારતી હતી.
પૂનમ આ તમામ અપમાન, મહેણાં અને કડવા શબ્દો ચૂપચાપ આંસુ પીને સહન કરી લેતી હતી.
તે રાત્રે ઓશિકામાં મોં છુપાવીને ધ્રૂસકે ને ધ્રૂસકે રડી લેતી, પણ સવારે ફરીથી હસતા મુખે બધાની સેવામાં લાગી જતી.
તેણે ક્યારેય પોતાના નિર્દોષ અને શાંત પતિ કલ્પેશને કોઈ ફરિયાદ નહોતી કરી.
પૂનમ રોજ રાત્રે બધા સૂઈ જાય પછી દીવો પ્રગટાવીને બેસતી અને ઘરના જૂના કપડાં રિપેર કરીને કરકસર કરતી હતી.
તેણે ક્યારેય પોતાના માટે એક નવી બંગડી કે ગજરો પણ માંગ્યો નહોતો.
પરંતુ કલ્પેશ છેલ્લા કેટલાક અઠવાડિયાથી રાત્રે ઊંઘમાં ચમકીને જાગી જતો હતો અને તેના કપાળ પર ચિંતાનો પરસેવો વળતો હતો.
પરંતુ આજે સવારે ઘરમાં એક એવું ભયાનક તોફાન આવી ગયું જેણે પરિવારના પાયા હચમચાવી દીધા.
આજે સાંજે કલ્પેશના મોટા કાકાના દીકરાના ભવ્ય લગ્ન હતા અને આખો પરિવાર લગ્નમાં જવાની તડામાર તૈયારી કરી રહ્યો હતો.
અચાનક ભાનુમતી પોતાના બેડરૂમમાંથી માથું કૂટતાં અને છાતી પીટતાં બહાર દોડી આવ્યા.
તેમનો ચહેરો ક્રોધથી લાલચોળ હતો અને તેમની આંખોમાંથી ક્રોધના અંગારા ઝરી રહ્યા હતા.
'લૂંટાઈ ગયા! મારું સર્વસ્વ લૂંટાઈ ગયું!' ભાનુમતીએ આખી સોસાયટી સાંભળે તેવી ભયાનક ચીસ પાડી.
'મારા પૂર્વજોની ત્રણ તોલા સોનાની જૂની પવિત્ર કંઠી તિજોરીના લોકરમાંથી ચોરાઈ ગઈ!'
'એ તિજોરીની ચાવી માત્ર મારા પાલવમાં અને આ નવી વહુના કબાટ સિવાય કોઈ પાસે નહોતી!'
'આ ચોર અને લુચ્ચી વહુએ જ મારા બાપુજીના વખતનું સોનું બજારમાં જઈને વેચી માર્યું છે!'
ભાનુમતી ક્રોધાવેશમાં દોડીને પૂનમના ઓરડામાં ગયાં અને કબાટમાંથી પૂનમની લગ્નની પેટીઓ જોરથી ખેંચીને બહાર કાઢી.
તેમણે પૂનમના તમામ નવા કપડાં, સાડીઓ અને કરિયાવરનો સામાન લિવિંગ રૂમના ફ્લોર પર વેરવિખેર ફેંકી દીધા.
સોસાયટીના કેટલાક પાડોશીઓ પણ દરવાજે આવીને તમાશો જોવા ઊભા રહી ગયા હતા.
ભાનુમતીએ પૂનમની નાની હાથની થેલી પણ ઊંધી કરી દીધી અને તેમાં રહેલી પરચુરણ સિક્કાઓની ડબ્બી પણ જમીન પર ફેંકી દીધી.
પૂનમ આખી જિંદગીની શરમ અને લાચારીથી પોતાનું મોં સાડીના પાલવમાં છુપાવીને ધ્રૂસકે ને ધ્રૂસકે રડી રહી હતી.
'હું અત્યારે ને અત્યારે પોલીસ સ્ટેશને ફોન કરું છું અને તારા બાપને બોલાવીને તને અહીંથી હાંકી કાઢું છું!' ભાનુમતી બરાડા પાડી રહ્યાં હતાં.
પૂનમ ભયથી ધ્રૂજતી ધ્રૂજતી દિવાલના ખૂણામાં ઊભી રહીને બંને હાથ જોડીને પોક મૂકીને રડી રહી હતી.
'બા, હું ભગવાનના સોગંદ ખાઈને કહું છું, મેં તમારી સોનાની કંઠીને હાથ પણ નથી લગાડ્યો!' પૂનમ કરગરી રહી હતી.
'તમે આખા ઘરની તલાશી લઈ લો, પણ મને આવી રીતે ચોર કહીને કલંકિત ન કરો બા!'
કલ્પેશ પણ માથું નીચું રાખીને ચૂપચાપ ઊભો હતો, તે પોતાની કડક માતા સામે એક પણ શબ્દ બોલવાની હિંમત નહોતો કરી શકતો.
બરાબર તે જ સમયે ઘરડા સસરા પ્રવીણભાઈ ઓસરીમાંથી અંદર આવ્યા.
તેમણે જોયું કે નવી વહુ રડી રડીને બેહાલ થઈ ગઈ હતી અને ઘરનો આખો સામાન રસ્તા પર હોય તેમ વેરવિખેર પડ્યો હતો.
'શાંત થાવ ભાનુ! કોઈ પોલીસ નહીં આવે, પહેલાં આપણે આખું ઘર શાંતિથી તપાસીએ,' પ્રવીણભાઈએ અત્યંત ગંભીર અવાજે કહ્યું.
પ્રવીણભાઈ અને કલ્પેશ સ્ટોરરૂમમાં જૂના કબાટો, ટ્રંક અને જૂની પેટીઓ તપાસવા લાગ્યા.
સ્ટોરરૂમના સૌથી ઉપરના માળિયેથી જૂના લાકડાના પલંગ પાછળ સંતાડેલો એક નાનો લોખંડનો ડબ્બો પ્રવીણભાઈના હાથમાં આવ્યો.
પ્રવીણભાઈએ એ ડબ્બો લિવિંગ રૂમમાં લાવીને સેન્ટર ટેબલ પર મૂક્યો અને તેનું ઢાંકણું ખોલ્યું.
ડબ્બો ખોલતાં જ અંદરથી ભાનુમતીની પેલી ત્રણ તોલા સોનાની કંઠી ચમકી ઊઠી.
સાથે જ એક જાણીતા સોનીની ગીરવે મૂકેલી સત્તાવાર કાચી પહોંચ અને કેટલીક રોકડ રકમ પણ નીકળી.
સૌથી મોટી વાત એ હતી કે પેલા ખોવાયેલા ચાંદીના સિક્કા, ઘીની જૂની પહોંચો અને પરચુરણ વસ્તુઓ પણ એ જ ડબ્બામાંથી નીકળી આવી!
ભાનુમતી વિજયી હાસ્ય સાથે તાડૂક્યાં, 'જોયું? મારી શંકા સાચી પડી! આ વહુએ જ અહીં બધો સામાન છુપાવી રાખ્યો હતો!'
પરંતુ બરાબર તે જ પળે નણંદ નિશા ધ્રૂસકે ને ધ્રૂસકે રડી પડી અને જમીન પર ઢળી પડી.
'ના મમ્મી... પૂનમ ભાભીએ એ હાર નથી ચોર્યો, એ મેં પોતે લીધો હતો!' નિશાની ચીસ આખા ઘરમાં ગૂંજી ઊઠી.
આ સાંભળતાં જ ભાનુમતીના હોશ ઊડી ગયા અને તેમના મોંમાંથી અવાજ સાવ ગૂમ થઈ ગયો.
નિશાએ રડતાં રડતાં જે સત્ય ખોલ્યું તે સાંભળીને આખા પરિવારના પગ નીચેથી ધરતી સરકી ગઈ.
કલ્પેશે પોતાના નવા કેમિકલના ધંધામાં ભારે ખોટ ખાધી હતી અને બજારના કેટલાક ખતરનાક વ્યાજખોરો પાસેથી દસ લાખ રૂપિયા ઊંચા વ્યાજે લીધા હતા.
ગયા મહિને વ્યાજખોરોએ કલ્પેશને રસ્તા વચ્ચે રોકીને જાનથી મારી નાખવાની ધમકી આપી હતી.
કલ્પેશ આ અસહ્ય આઘાતમાં આપઘાત કરવા માટે રેલવે ટ્રેક તરફ જઈ રહ્યો હતો.
ત્યારે નિશાએ તેને પકડી લીધો હતો અને ભાઈનો જીવ બચાવવા માટે માતાની આ કંઠી છૂપી રીતે ગીરવે મૂકીને વ્યાજખોરોને વ્યાજ ચૂકવ્યું હતું.
પરંતુ સૌથી મોટો આંચકો અને રહસ્ય તો હવે સામે આવવાનું હતું!
પ્રવીણભાઈએ ડબ્બાના તળિયે હાથ નાખ્યો તો ત્યાં સોનાની ચાર નવીનક્કોર ચમકતી બંગડીઓ પડી હતી.
એ બંગડીઓ પૂનમનું પોતાના લગ્નનું સ્ત્રીધન હતું, જે તેના ગરીબ પિતાએ આખી જિંદગીની પીએફની રકમ વાપરીને તેને કરિયાવરમાં આપી હતી!
સાથે જ પૂનમની ધ્રૂજતા હાથે લખેલી એક ચિઠ્ઠી હતી જેમાં લખેલું હતું:
'નિશા, આ મારી ચારેય સોનાની બંગડીઓ વેચીને કલ્પેશનું બાકીનું દેવું ચૂકવી દેજો.'
'મમ્મીજી અને પપ્પાજીને ક્યારેય ખબર ન પડવી જોઈએ કે એમનો દીકરો દેવામાં ડૂબેલો છે, નહીં તો એમના વૃદ્ધ હૃદય આ આઘાત સહન નહીં કરી શકે.'
'અને મારા ગયા પછી પણ આ પરિવાર હસતો રહેવો જોઈએ.'
પૂનમને બે અઠવાડિયા પહેલાં કલ્પેશ અને નિશાની વાતચીત પરથી આ ભયાનક દેવાની ખબર પડી ગઈ હતી.
પૂનમે પોતાના સાસરીના કુળની આબરૂ સાચવવા અને પોતાના સુહાગનો જીવ બચાવવા માટે પોતાના અંગત તમામ દાગીના ચૂપચાપ ડબ્બામાં મૂકી દીધા હતા!
અને જ્યારે સાસુ તેના પર ચોરીના હલકા આક્ષેપો મૂકતાં હતાં, ત્યારે પણ તે પોતાના પતિ અને સાસરીની ઈજ્જત ખાતર ચૂપચાપ અપમાનનું ઘોર ઝેર પી રહી હતી!
આ ચિઠ્ઠી વાંચતાં જ ભાનુમતીના હાથમાંથી સોનાની કંઠી નીચે આરસની લાદી પર ખરી પડી.
તેમના કાનમાં પોતાના એ ઝેરીલા શબ્દો હથોડાની જેમ વાગવા લાગ્યા: 'આ વહુ ચોર છે... એની દાનત ખરાબ છે... એ કચરો છે...'
જે વહુએ પોતાના સંસારનું સર્વસ્વ હોમીને, પોતાના પિતાની આજીવન મૂડી લૂંટાવીને તેમના દીકરાનો જીવ બચાવ્યો હતો, એ વહુને તેઓ પોલીસમાં પકડાવવા જતાં હતાં!
ભાનુમતીનું આખું અસ્તિત્વ શરમ, પશ્ચાત્તાપ અને પાપના અતિશય બોજ નીચે દબાઈ ગયું.
તેમની આંખોમાંથી આંસુની અવિરત અશ્રુધારા વહી નીકળી.
તેઓ ધ્રૂસકે ને ધ્રૂસકે રડતાં પૂનમના બંને પગમાં સાષ્ટાંગ ઢળી પડ્યાં.
તેમણે પૂનમના બંને પગ પકડી લીધા અને પોતાનું માથું વહુના ચરણો પર પછાડીને પોક મૂકીને રડવા લાગ્યાં.
'પૂનમ બેટા... મને માફ કરી દે! હું કેટલી મોટી અંધ, પાપી અને રાક્ષસી સાસુ નીકળી!' ભાનુમતીની ચીસ આખા ઘરમાં ગૂંજી ઊઠી.
'જે વહુએ પોતાના ઘરેણાં વેચીને મારા દીકરાનો જીવ બચાવ્યો, એ જ સાક્ષાત દેવી પર મેં ચોરીનું કલંક લગાવ્યું!'
'હું તારા ચરણોની રજ બનવા પણ લાયક નથી મારી દીકરી!'
કલ્પેશ પણ પોતાના ઘૂંટણિયે બેસી ગયો અને પૂનમ સામે હાથ જોડીને ધ્રૂસકે ને ધ્રૂસકે રડવા લાગ્યો.
નિશાએ પણ ભાભીના ગળે વળગીને પોતાની ભૂલની માફી માંગી.
પૂનમે દોડીને સાસુને ઊભાં કર્યાં અને પોતાના હાથે સાસુના આંસુ લૂછ્યાં.
પૂનમે કહ્યું, 'બા, વહુ ક્યારેય પારકી નથી હોતી, જો સાસરિયાંનું દર્દ ન સમજે તો એ વહુ શા કામની?'
નિશાએ આગળ વધીને પૂનમના ગળામાં હાથ નાખીને કહ્યું કે તમે મને નવી જિંદગી અને સાચો સંસ્કાર આપ્યો છે ભાભી.
આજે આ ઘરમાં નવી શરૂઆત થઈ અને વહુના બલિદાન આગળ તમામ લોકોના મસ્તક નમી ગયા.
'બા, તમે મારા માતા સમાન છો, વડીલો ક્યારેય પોતાના સંતાનો સામે માફી ન માંગે,' પૂનમે વાત્સલ્યથી કહ્યું.
'જો હું મારા પરિવાર માટે આટલું પણ ન કરી શકું, તો મારું આ ઘરમાં આવવું વ્યર્થ ગણાય.'
ભાનુમતીએ તે જ ક્ષણે પેલી સોનાની ચારેય બંગડીઓ પૂનમના બંને હાથમાં આદરપૂર્વક પહેરાવી દીધી.
પ્રવીણભાઈએ આગળ આવીને વહુના માથા પર હાથ મૂકીને કહ્યું કે તેં આજે આ ઘરનું ગૌરવ વધાર્યું છે.
કલ્પેશે હાથ જોડીને પોતાની પત્નીને વચન આપ્યું કે તે હવેથી કોઈ દિવસ કોઈ વાત છુપાવશે નહીં અને ઈમાનદારીથી મહેનત કરશે.
તેમણે પોતાના કમરેથી તિજોરીની તમામ ચાવીઓનો જૂડો કાઢીને પૂનમના પાલવમાં બાંધી દીધો.
તે દિવસે ઘરમાં વહુ પરનો તમામ કલંક કાયમ માટે ધોવાઈ ગયો અને પૂનમ આખા ઘરની સાચી અન્નપૂર્ણા અને લક્ષ્મી બનીને સ્થાપિત થઈ.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.