ચાર મોટા કરોડપતિ મિત્રો હોટલમાં જમવા ગયા, બિલ વખતે જે થયું તે જાણીને તમે પણ ચોંકી જશો...
દેવાંગે પોતાના ખિસ્સામાં હાથ નાખ્યો ત્યારે તેના ચામડાના પાકીટનો ખૂણો પેન્ટના કાપડમાં ફસાઈ ગયો હતો. તે આલીશાન હોટલની ભારે અને નકશીદાર લાકડાની ખુરશી પર બેઠો હતો. તેણે ખુરશીને થોડી પાછળ ખસેડી તો ટાઇલ્સ પર એક તીણો અવાજ ગુંજી ઉઠ્યો. તેની સામે સમીર, રાજેશ અને કેતન બેઠા હતા.
રૂમમાં એસીની ઠંડી હવા ધીમેથી ફરી રહી હતી. ટેબલ પર રાખેલા કાચના ગ્લાસમાં બરફના ટુકડા પીગળવાનો અવાજ સ્પષ્ટ સંભળાતો હતો. ગરમ મસાલેદાર ભોજનની સુગંધ આખા હોલમાં ફેલાયેલી હતી. પચ્ચીસ વર્ષ પછી આ પાંચ મિત્રો આજે ફરી એકસાથે મળ્યા હતા.
માધવ આ બધાની વચ્ચે સાવ શાંત બેઠો હતો. તેણે હજુ સુધી પોતાની સફળતા વિશે કોઈ મોટી વાત કરી નહોતી. તેના જૂના ખમીસની સ્લીવ્ઝ થોડી ઘસાયેલી હતી. તે ક્યારેક સ્મિત કરતો તો ક્યારેક પાણીનો ઘૂંટડો ભરી લેતો હતો.
દેવાંગે તેની મોંઘી ઘડિયાળમાં જોયું અને સમીર સાથે શેરબજારની વાતો શરૂ કરી. રાજેશ તેની નવી ગાડીની સુવિધાઓ વિશે વિગતવાર વર્ણન કરી રહ્યો હતો. કેતને પોતાના વિદેશના પ્રવાસના અનુભવો જણાવ્યા. આ ચારેય મિત્રો આજે પોતપોતાના ક્ષેત્રમાં શિખરો સર કરી ચૂક્યા હતા.
જમતી વખતે પ્લેટ અને ચમચીઓનો અવાજ વાતાવરણમાં ભળતો રહ્યો. વેઈટર ખૂબ જ નમ્રતાથી દરેકના ગ્લાસમાં પાણી ભરી રહ્યો હતો. માધવે દરેક વખતે વેઈટરની સામે જોઈને માથું નમાવી આભાર માન્યો હતો. તેની આ ચેષ્ટામાં એક અનોખી શાંતિ અને સંસ્કાર છુપાયેલા હતા.
હોટલની છત પરથી લટકેલા ઝુમ્મરનો પ્રકાશ ટેબલ પર પડતો હતો. દેવાંગે હળવા અવાજે પૂછ્યું કે માધવ તારી નોકરી કેવી ચાલે છે. માધવે ધીમેથી જવાબ આપ્યો કે બધું બરાબર ચાલે છે અને ભગવાને પૂરતું આપ્યું છે. તેના અવાજમાં કોઈ અભિમાન કે કોઈ ફરિયાદ નહોતી.
ભોજન પૂરું થયા પછી વેઈટર ટેબલ પાસે આવ્યો. તેના હાથમાં ચામડાનું એક નાનું ફોલ્ડર હતું જેમાં જમવાનું બિલ રાખેલું હતું. દસ હજાર રૂપિયાનું આંકડો જોઈને ચારેય મિત્રોના અહંકાર જાગી ગયા. દરેકને એવું સાબિત કરવું હતું કે તેઓ સૌથી વધુ કમાય છે.
દેવાંગે તરત જ પોતાનું સોના જેવું ચમકતું કાર્ડ કાઢ્યું. સમીરે તેને અટકાવ્યો અને પોતાનું પ્રીમિયમ કાર્ડ ટેબલ પર મૂક્યું. રાજેશ અને કેતન પણ પાછળ નહોતા રહ્યા. તેઓ બિલ ચૂકવવા માટે એકબીજા સાથે દલીલ કરવા લાગ્યા.
વાત ઝઘડા સુધી પહોંચી ગઈ હતી કારણ કે દરેકને પોતાની મોટાઈ બતાવવી હતી. રૂમમાં તેમનો અવાજ થોડો મોટો થવા લાગ્યો હતો. આસપાસના ટેબલ પર બેઠેલા લોકો પણ તેમની તરફ જોવા લાગ્યા હતા. માધવ આ બધું જોઈને માત્ર ઊંડો શ્વાસ લઈ રહ્યો હતો.
તે સમયે વેઈટર ફરીથી ટેબલ પાસે આવ્યો. તેણે અત્યંત વિવેક સાથે પોતાની ગરદન થોડી નમાવી. સાહેબ, આ બિલની ચુકવણી અગાઉથી જ થઈ ગઈ છે. વેઈટરના આ શબ્દો સાંભળીને ચારેય મિત્રો એક ક્ષણ માટે સ્તબ્ધ થઈ ગયા.
બધાએ એકસાથે આશ્ચર્ય સાથે પૂછ્યું કે કોણે પૈસા આપ્યા. વેઈટરે ટેબલના એક ખૂણે બેઠેલા માધવ તરફ આંગળી ચીંધી. માધવ ત્યારે પોતાની ડાયરીમાં કંઈક લખી રહ્યો હતો. તે હળવેથી ઊભો થયો અને પોતાના મિત્રો પાસે આવ્યો.
તમારી પાસે કાર્ડ મોટા છે પણ મારી પાસે આપણી જૂની દોસ્તીનું દિલ હજુ મોટું છે. માધવે આ શબ્દો ખૂબ જ નમ્રતાથી કહ્યા હતા. તેના ચહેરા પર એક સાચું સ્મિત હતું જેની કિંમત આંકવી અશક્ય હતી. ચારેય મિત્રોને પોતાની ભૂલ સમજાઈ ગઈ હતી.
હોટલની બહાર નીકળતી વખતે રાતની ઠંડી હવા વાતી હતી. હવામાં ભીની માટીની સુંગધ આવતી હતી. દેવાંગે માધવનો હાથ પકડી લીધો. તેને સમજાયું કે સફળતા માત્ર બેંક બેલેન્સમાં હોતી નથી.
માધવની જૂની સાયકલ પાર્કિંગમાં એક ખૂણે પડેલી હતી. તે તેની પાસે ગયો અને સીટ પર જામેલી ધૂળ સાફ કરી. બાકીના ચાર મિત્રો તેમની મોટી ગાડીઓ પાસે ઉભા રહીને તેને જોઈ રહ્યા હતા. આજે સાયકલ સવાર માણસ સૌથી વધુ સમૃદ્ધ દેખાતો હતો.
રસ્તા પર સ્ટ્રીટ લાઈટનો પીળો પ્રકાશ ફેલાયેલો હતો. માધવે તેની સાયકલ પેડલ મારીને ચલાવવાનું શરૂ કર્યું. તેની ચેઈનનો ધીમો અવાજ શાંત રાતમાં ગુંજતો હતો. તે ધીમે ધીમે અંધારામાં ઓગળી રહ્યો હતો.
બાકીના મિત્રો ત્યાં જ ઉભા રહીને એકબીજા સામે જોતા રહ્યા. તેમના મોંઘા કપડાં અને કિંમતી ઘડિયાળો હવે તેમને ભારે લાગતા હતા. સાચી મિત્રતાનો ભાર માધવે ખૂબ જ હળવાશથી ઉપાડી લીધો હતો. આ સાંજ તેમના જીવનનો સૌથી મોટો પાઠ બની ગઈ હતી.
ઘરે જતી વખતે કોઈએ કોઈ વાત ન કરી. ગાડીઓના ટાયર ડામરના રસ્તા પર ઘસાવાનો અવાજ આવતો રહ્યો. દરેકના મનમાં માધવનો એ શાંત ચહેરો ફરી રહ્યો હતો. પૈસા કમાવવા સહેલા છે પણ આવું મોટું મન રાખવું મુશ્કેલ છે.
બીજા દિવસે સવારે દેવાંગે બધા મિત્રોને મેસેજ કર્યો. તેણે લખ્યું કે આપણે ફરીથી મળીશું પણ આ વખતે કોઈ કાર્ડ નહીં હોય. માત્ર આપણે અને આપણી વાતો હશે. માધવે તરત જ સહમતીમાં અંગૂઠો બતાવ્યો.
મિત્રતા એ કોઈ વેપાર નથી કે જેમાં હિસાબ રાખવો પડે. તે તો એક વહેતી નદી જેવી છે જે હંમેશા પવિત્ર રહે છે. માધવે તે રાત્રે આ સાબિત કરી દીધું હતું. હજુ પણ તે જૂની હોટેલના વેઈટરને માધવની એ નમ્રતા યાદ હતી.